# Әзірлеуші жоқ — қалай бастау керек

> Код жазбай-ақ жұмыс істеудің бес жолы: кабинеттен қолмен счёт, тұрақты төлем сілтемелері, Telegram бот, WooCommerce/OpenCart модульдері және Tilda форма-хугы.

## Қысқаша

Бастау үшін әзірлеуші міндетті емес. Ең қарапайым жолы — **кабинеттен қолмен счёт шығару**: сома жазып, **Счёт жасау** батырмасын бассаңыз, сілтеме шығады, оны клиентке жібересіз. Күніне ондаған, тіпті жүздеген счётты осылай шығаруға болады. Одан бөлек тұрақты төлем сілтемелері, Telegram бот, дайын CMS модульдері және форма-хуктар бар — бәрі кодсыз.

## Бес кодсыз жол

| Жол | Кімге ыңғайлы | Не керек |
|---|---|---|
| Кабинеттен қолмен счёт | Директтен, WhatsApp-тан сататындарға | Тек кабинет |
| Тұрақты төлем сілтемесі / статикалық QR | Instagram, кассадағы жапсырма, визитка | Тек кабинет |
| Telegram бот | Кассир мен әкімшіге, телефоннан | Telegram |
| WooCommerce / OpenCart модулі | Дайын интернет-дүкенге | Сайтқа модуль орнату |
| Форма-хук (Tilda және кез келген форма) | Лендинг, форма арқылы сатуға | Форманың баптауына кіру |

## 1. Кабинеттен қолмен счёт

Ең тез басталатыны — бүгін бастауға болады.

1. [Счёттар](https://qut.kz/app/invoices/) бөліміне кіресіз
2. **QR / сілтеме** немесе **Телефонға счёт (Kaspi қосымшасы)** таңдайсыз
3. Соманы, қаласаңыз сипаттама мен тапсырыс нөмірін жазасыз
4. **Счёт жасау** басасыз
5. **Төлем беті** сілтемесін көшіріп, клиентке жібересіз

Телефонға счёт таңдасаңыз, клиенттің Kaspi қосымшасына тікелей келеді — сілтеме жіберудің қажеті жоқ.

Толығырақ: [Бірінші счётты қалай жасау керек](/kb/first-invoice).

Егер бір мезгілде көп счёт керек болса, сол бөлімдегі **Топтап (CSV)** батырмасы бір жүктеуде жүзге дейін счёт жасайды — мысалы, ай сайын оқушылардан төлем жинайтын курс үшін.

## 2. Тұрақты төлем сілтемесі мен статикалық QR

**Сілтемелер** бөлімінде бір рет сілтеме жасайсыз да, оны шексіз қолданасыз:

- Сомасы бекітілген болуы мүмкін («Консультация — 10 000 ₸»)
- Ашық сома болуы мүмкін — клиент өзі енгізеді (мин және макс шектеу қоюға болады)
- Клиенттен аты, телефоны, email, түсініктеме сұрауды қосасыз
- Әр ашылу мен жасалған счёт есептеліп тұрады

Сілтемені Instagram профиліне, WhatsApp автожауабына қоюға, QR суретін басып шығарып кассаға, үстелге, көлікке жапсыруға болады. Керек болмай қалса **Тоқтату** басасыз.

## 3. Telegram бот

Телефоннан жұмыс істеуге ыңғайлы. Ботты **Баптау** бөлімінен байланыстыру кодымен қосасыз. Командалары:

| Команда | Не істейді |
|---|---|
| `/invoice` | Счёт жасайды |
| `/today` | Бүгінгі есеп |
| `/last` | Соңғы счёттар |
| `/status` | Счёттың күйі |
| `/cancel` | Счётты болдырмайды |
| `/support` | Қолдауға жазу |

Ботты жұмыс тобына қосып қоюға болады — сонда счёттар мен төлемдерді бүкіл команда бірден көреді.

## 4. Дайын CMS модульдері

Сайтыңыз WordPress (WooCommerce) немесе OpenCart 4-те тұрса, дайын модуль бар. Реті: модульді орнатасыз, кабинеттен алған API кілтті баптауға қоясыз, режимді таңдайсыз. Содан кейін тапсырыс төлемі өзі жүреді, тапсырыс күйі де өзі жаңарады.

Модульдер: https://api.qut.kz/downloads/ — нұсқаулығы https://api.qut.kz/docs/guide/wordpress

Бұл жолға бір рет орнату керек. Өзіңіз істей алмасаңыз, сайтыңызды баптап беретін кез келген адам жарты сағатта орната алады.

## 5. Форма-хук: Tilda және кез келген форма

Лендингіңізде форма тұрса, оны төлем формасына айналдыруға болады. Кабинеттің **Интеграциялар** бөлімінде **Форма-хуктар** блогынан жеке адрес аласыз да, форманың жауап жіберетін адресі етіп сол адресті қоясыз.

Форма жіберілген сәтте счёт жасалады. Танылатын өрістер: `amount` / `sum` / `price`, `phone`, `email`, `name`, `comment`. «жауап орнына төлем бетіне бағыттау» опциясын қоссаңыз, клиент форманы жіберген бойда төлем бетіне түседі.

Нұсқаулық: https://api.qut.kz/docs/guide/integration

## Қашан бәрібір әзірлеуші керек

Мына жағдайларда сервер жағында код керек:

- Өз сайтыңыз бар, ол дайын CMS-те емес және тапсырыс төлемі автоматты жүруі керек
- Мобильді қосымшаға қосу керек (кілт тек серверде тұруы тиіс)
- CRM немесе 1С-пен байланыстыру керек
- Төлем келген сәтте бірдеңе автоматты орындалуы керек: шлагбаум ашылу, курсқа қолжетімділік беру, тауар жөнелту

Ондай жағдайда екі амал бар. Бірі — таныс әзірлеушіге тапсыру, оған https://api.qut.kz/docs сілтемесін беру жеткілікті. Екіншісі — ЖИ-агентке тапсыру: кабинеттің **Интеграциялар** бөлімінде «ЖИ-агентке нұсқаулық» блогы бар, сол мәтінді көшіріп агентке бересіз. API кілті мен webhook құпиясын ЖИ чатына ешқашан жазбаңыз.

## Жиі қойылатын сұрақтар

**Күніне қанша счётты қолмен шығаруға болады?** Техникалық шектеу — тарифтің тәуліктік саны (сынақта 50, Бастауда 200, Бизнесте 1 500). Іс жүзінде күніне ондаған счётты қолмен шығару әдеттегі жағдай.

**Қолмен шығарылған счёт пен API арқылы жасалғанның айырмашылығы бар ма?** Жоқ. Клиент үшін бірдей, есепте де бірдей көрінеді.

**Сайтым жоқ, тек Instagram бар. Жарай ма?** Иә. Тұрақты төлем сілтемесі немесе әр клиентке жеке счёт — екеуі де жарайды.

**Кассирім счёт шығара ала ма?** Иә, оны **Баптау → Қызметкерлер** арқылы кабинетке шақырасыз. Ол өз нөмірімен кіреді. Kaspi-дегі кассир нөмірімен шатастырмаңыз.

**Кодсыз бастап, кейін API-ге көшуге бола ма?** Иә. Деректеріңіз, тарихыңыз, тарифіңіз сол күйі қалады — тек интеграцияны қосасыз.
